Achtergrond Korte geschiedenis Tot de Middeleeuwen gaat de geschiedenis van Mongolië op in die van het gehele Euraziatische steppegebied. Deze vertoont het beeld van steeds wisselende machtsconcentraties, gevormd door federaties van nomadenstammen. Verscheidene volken zijn daar bij betrokken geweest, zoals Scyten, Sarmaten, Turken, Mongolen en Toengoezen. In het midden van de 12 e eeuw waren de Mangchol, de echte Mongolen, een kleine stam in het gebied van de Ononen en Keroelen. Verwante stammen in Mongolië waren onder meer de Tartaren, die hun naam gaven aan de latere Mongoolse heersers van Rusland. In 1206 wist een machtige veroveraar Djenghis Khan, al deze volken aan zich te onderwerpen en de grondslag te leggen voor de Mongoolse wereldmacht, “Het Mongoolse Rijk”. Het leger was niet erg groot, maar onderscheidde zich door deskundige boogschieters en voortreffelijke ruiters. Khan’s eigen briljante militaire strategieën en de zeer gedisciplineerde generaals en soldaten wisten de grote buurlanden als China en het Centraal Aziatische rijk tot overgave te dwingen. Het rijk was het grootste dat ooit ter wereld heeft bestaan. De grenzen reikten van het gehele Zuidelijke Rusland tot de Hongaarse grens, de Turkse grens, geheel Perzië (Iran en Irak), India, Tibet, geheel China en Korea. Gedurende deze periode was het Mongools de voertaal in dit machtige rijk. Voor zijn dood in 1227 verdeelde Djenghis Khan zijn veroveringen onder zijn vier zoons. Het rijk had grote invloed in de regio en bestond bijna 200 jaar. Door de onderlinge onenigheid van verschillende leiders en de strijd tegen de Noord Chinese Mantsjoe legers, begon het rijk rond 1400 uiteen te vallen. Een aanleiding hiervoor was waarschijnlijk ook het verplaatsen van de hoofdstad Karkhorum naar Beijing. Het eens zo machtige rijk stortte uiteindelijk in tot een Binnen- en Buiten Mongolië onder heerschappij van de Chinese Mingkeizers. Enkele eeuwen later, in 1911, werd Buiten Mongolië onafhankelijk verkaard, maar slechts een paar jaar daarna zette de Chinese troepen opnieuw in (1919) In Oegra (het huidige Ulaan Baatar) werd een Mongoolse regering gevormd, die echter wel gecontroleerd werd door de Sovjet Unie. In 1924 werd de Mongoolse Volksrepubliek uitgeroepen. Diverse leiders regeerden over het land, maar nog steeds onder toezicht van Rusland. Tot de val van de Berlijnse Muur was en bleef Mongolië een zogenaamde satellietstaat van Rusland en heerste het communisme in het land. Tot 1960 bestonden er goede contacten met China, toen Mao Zedong in de zestiger jaren niet langer naar de pijpen van de Russen wilde dansen, werd ook de relatie met hun buurland bekoeld. Bevolking, gebruiken en religie De Mongolen leiden een nomadisch bestaan. Ondanks dat de laatste jaren steeds meer mensen in de stad gingen wonen, leven de tradities op de steppes gewoon verder. De bevolking leeft traditioneel in een Ger, een grote witte vilten tent. Bij een ritje door Ulaan Baatar zult u dezelfde tenten gewoon in de stad aantreffen. Onder het kopje ‘De Mongoolse Gertent’ vindt u meer informatie over de gewoonten en gebruiken in een gertent. Religie In Mongolië is sinds de verdwijning van het communisme en de wederinvoering van de godsdienstvrijheid, het Boeddhisme/Lamaïsme de hoofdgeloofsovertuiging van het land. Er zijn echter vrijwel geen tempels en kloosters meer in het land te vinden, deze zijn in de jaren ’30 verwoest door de Communisten. Taal In Mongolië wordt nog steeds slecht Engels gesproken. Een boekje “Wat en Hoe in het Mongools” is zeker een aanrader als u op eigen houtje bezienswaardigheden wilt bezoeken of er zelf in een van de steden op uit wilt trekken. Neemt u ook altijd het adres van uw hotel mee in het Cyrillisch schrift (vraag ernaar bij de receptie). Niet alle taxichauffeurs kunnen het westerse schrift lezen. Feestdagen Een selectie van standaard en traditionele Mongoolse feestdagen voor het jaar 2005:

• 1 januari - Nieuwjaars dag
• 8 maart Internationale dag van de vrouw
• 18 maart Dag van de man
• Dag van de soldaat
• 1 juni Dag van de moeder met kind
• 11 juli Dag van de revolutie
• 26 november Dag van de proclamatie

Klimaat Mongolië heeft een landklimaat met zeer koude winters met temperaturen van –30 °C. ’s Zomers zijn de temperaturen mild met een maximum van circa 30°C. De winters zijn droog en winderig. Ook zomers is de regenval zeer gering met maximale regenval gedurende het gehele jaar van 380 mm. In de Gobi woestijn regent het vrijwel nooit en komen extreem koude temperaturen voor. Rechts ziet u de actuele temperatuur in Ulaan Baatar. Ulaan Baatar Maand Gemiddelde hoogste temp. (°C) Gemiddelde laagste temp. (°C) Januari -16 -26 Februari -11 -24 Maart -2 -15 April 8 -6 Mei 17 3 Juni 22 8 Juli 23 11 Augustus 22 9 September 16 2 Oktober 7 -6 November -4 -16 December -14 -24  Praktische Informatie Reisdocumenten Voor Mongolië heeft u een visum nodig. Tiara Tours verzorgt dit visum graag voor u, maar wanneer u liever zelf het visum regelt, is dat ook mogelijk. Daarnaast moet uw paspoort na afloop van de reis nog 6 maanden geldig zijn. Douane Bij aankomst in het land, moet u diverse declaratieformulieren invullen. Hierop dient u aan te geven hoeveel geld u bij zich heeft en de waardevolle spullen moeten vermeld worden. Ook zal u gevraagd worden een Entry card en een Declaration Form in te vullen. Waarschuwing: Bij aankomst op het station in Ulaan Baatar is het zaak extra alert te zijn met betrekking tot uw kostbare spullen (geld, camera’s, videoapparatuur e.d) er zijn zakkenrollers actief. In het gedrang bij het uitstappen zijn er vooral vaak jongens van rond de 14 jaar die reizigers afleiden, duwen en trekken en vervolgens spullen stelen. Het is raadzaam rustig aan te doen bij het uitstappen, even te wachten tot de allergrootste drukte voorbij is. Probeer zoveel mogelijk uw kostbare zaken onopvallend met u mee te nemen. In- en Uitvoerrestricties Voor Mongolië gelden er in- en uitvoerrestricties. Naast de standaard goederen die verboden zijn zoals drugs of wapens is het ook verboden antiek, kunst en elektronische goederen in of uit te voeren. Valuta In Mongolië betaalt men met de Mongoolse Tugrik (MNT). Een euro komt ongeveer overeen met MNT 1530. Omgekeerd is MNT 1000 ongeveer € 0,65. Let op: In Mongolië is het pas sinds kort mogelijk om bij enkele banken te pinnen. Ook in de department store zijn 2 pinautomaten. Echter op dit moment zijn er (nog) geen buiten- of nachtautomaten; pinnen kan dus alleen overdag als banken open zijn. Wij raden dan ook aan om altijd wat cash geld bij te hebben om te wisselen. Zowel euro's als dollars worden geaccepteerd. Russische roebels worden ook geaccepteerd, maar meestal tegen een slechte koers. U dient er rekening mee te houden dat u uw Mongools geld moeilijk weer om kunt wisselen in Westerse valuta. Wissel daarom slechts kleine coupures, veel geld heeft u tijdens uw verblijf in Mongolië niet nodig. Gedurende het maaltijden/excursiepakket verblijft u op basis van volpension. Slechts tijdens het verblijf in Ulaan Baatar, zijn lunch en diner niet inbegrepen. Gezondheid Inentingen Omtrent de benodigde inentingen raden wij u aan contact op te nemen met uw huisarts of GG&GD in uw omgeving. Deze instanties hebben altijd de actuele informatie omtrent eventuele besmette gebieden en kunnen een advies op maat maken voor u. Ook in geval van informatie over Malaria raden wij aan advies in te winnen bij een daarin gespecialiseerde instantie. Wilt u telefonisch informatie inwinnen, dan kunt u bellen naar: Informatietelefoon van het A.M.C. Tropenmuseum (dag en nacht) 0900-9584 of de Infolijn Travelclinic Rotterdam 0900-5034090 ReisapotheekHet is altijd raadzaam om een EHBO-doosje mee te nemen met daar aan toegevoegd ORS (Oral Rehydration Salt) Dit is een zoutoplossing die een vochttekort, die ontstaat door (reizigers)diarree en fysieke inspanningen, snel weer aanvult. Wanneer u medicijnen gebruikt, neemt u deze dan mee in de originele verpakking, bij voorkeur in uw handbagage. Ook is het verstandig een recept van uw arts bij u te dragen met de benaming van uw medicamenten in het Latijn. U kunt bij uw huisarts of apotheker ook om een medisch paspoort vragen. Algemeen Voor deze reis moet u over een goede algemene gezondheid beschikken. Voor mensen met rug, of andere gewricht klachten zijn bepaalde reizen af te raden i.v.m. met het rijden met jeeps of minibusjes op niet geplaveide wegen en paden. Verzekeringen Wij raden u sterk aan een goede reis- en annuleringsverzekering af te sluiten. Wanneer er in het buitenland iets gebeurt, kunnen wij snel en accuraat uw verzekering benaderen, zodat u de hulp krijgt die u nodig heeft. Tiara Tours werkt samen met Mondial Assistance (het vroegere Elvia) verzekeringen. Zie hier voor meer informatie over verzekeringen. Openbaar vervoer Mongolië is een land dat drie keer de grootte heeft van Frankrijk en maar 1,52 inwoner per km2. Wegen zijn er amper en de wegen die er zijn verkeren vaak in slechte staat. Wellicht de beste manier om Mongolië te zien is te paard. In Mongolië is het niet aan te raden, gebruik te maken van het openbaar vervoer. De kleine bussen zijn overvol en oncomfortabel. Het is ook tamelijk moeilijk om er achter te komen welke bus, welke route rijdt. In de afgelopen jaren zijn in Ulaan Baatar enkele professionele taxibedrijven opgericht. Men ziet er echter sporadisch taxi’s rondrijden. Mongolen die in het bezit van een auto, zijn hier op in gesprongen en bieden hun diensten aan. Men kan langs de kant van de weg gaan staan en een auto gebaren tot stoppen. Dit werkt vaak heel goed. Maaltijden Het is sterk af te raden water uit de kraan te drinken. Het water kan maag- en darmklachten veroorzaken. Verder raden wij u aan om geen ongepasteuriseerde melk en ijsblokjes te gebruiken. Let u op dat al het voedsel goed gekookt of goed doorbakken is, met name vlees en vis. En eet geen onverpakt ijs en eet alleen fruit en groente dat u zelf gewassen en geschild heeft. In Mongolië krijgt u over het algemeen uitgebreide maaltijden, waarbij veelal schapenvlees wordt gepresenteerd. Aangezien vlees de basis is voor elke maaltijd kan de keuze aan maaltijden voor vegetariërs nogal beperkt zijn. Tijdsverschil Mongolië heeft twee tijdzones, Ulaan Baatar tijd is 7 uur later dan Nederland en in de provincies Bayan-Olgii, Uvs en Khovd is het 8 uur later. Elektra In Mongolië is de netspanning 220 Volt en dankzij de Russische invloed heeft men ook dezelfde stopcontacten. Garanderen dat er altijd elektriciteit en warm water aanwezig is, kunnen we niet. In Mongolië is het nog steeds vrij normaal dat de stroom af en toe uitvalt als de rekening aan Rusland niet betaald is. Communicatie In het hotel in Mongolië is geen mogelijkheid om te e-mailen of internetten. In Ulaan Baatar zijn diverse internetcafés aanwezig waar u voor heel weinig geld de thuisblijvers op de hoogte kunt houden. Op dit moment is er weer een netwerk voor de mobiele telefonie in Mongolië. Orange en T-mobile netwerken hebben beide bereik maar in beperkte mate natuurlijk. Ook is het mogelijk dat bij ons volgende bezoek het netwerk weer opgeheven is. Bagage In de vliegtuigen mag u per persoon een koffer of rugzak meenemen met een maximum gewicht van 20 kilo. Als uw koffer zwaarder is, moet u voor het extra gewicht betalen. Daarnaast mag u als handbagage een tas meenemen met een maximum omvang van 115 centimeter. Als u dure goederen meeneemt zoals professionele foto- of filmapparatuur dan raden wij u aan om een im- en exportformulier te halen bij de Nederlandse douane. Een kopie van uw aankoopbewijs meenemen is ook altijd handig. Zo voorkomt u dat men bij terugkeer de goederen beschouwd als zijnde belastingvrij of in het buitenland gekocht. Overige informatie over Mongolië Het vee van de Mongolen Een nomadenvolk zijnde, hebben de Mongolen duizenden jaren aan geschiedenis en ervaring met het drijven van vee. Het leven van de Mongolen hangt bijna helemaal af van deze dieren. Ze eten het vlees en drinken de melk; ze maken kleding van de huiden en gebruiken onderdelen voor de gertenten. Bovendien dienen de grote dieren zoals paard, os en kameel als vervoersmiddel. Het is begrijpelijk dat de Mongolen erg trots zijn op het vee dat zij bezitten en zij kunnen elk dier feilloos herkennen en benoemen in een kudde van honderden dieren. Je vraagt je misschien af hoeveel vee men er op na houdt. Het antwoord is wellicht verrassend, men onderscheid slechts 5 diersoorten tot het belangrijkste vee. Behalve de hieronder beschreven dieren, worden andere dieren niet tot het huisvee van de Mongolen gerekend. Paarden, schapen, ossen, kamelen en geiten behoren tot de trouwe schare van de bewoners van dit uitgestrekte land. Paard: Het Mongoolse woord voor paard is “mori’ of “aduu”. Het paard is het meest geliefde dier van de Mongolen. De beroemde kleine Mongoolse paarden, hebben de Mongolen al eeuwen gedragen en hierop de halve wereld veroverd. Het was het belangrijkste transportmiddel van de Mongolen. Het is dan ook zeer zeldzaam dat een Mongool een paard zal doden. Men eet geen paardenvlees en zal ook de huid ervan niet bewerken. Maar de manen en de haren van de staart worden wel gebruikt om tassen en dergelijke van te maken. De paarden hebben een krachtige nek, enigszins dikke benen en een zachte vacht, maar het is fameus om zijn snelheid, uithoudingsvermogen en kracht. Het paard wordt ook wel gezien als het symbool van Mongolië. Schaap: De Mongolen noemen een schaap “khoni”. Schapenvlees is een geliefd gerecht in Mongolië. Er wordt gezegd dat de schapen in de Gobi woestijn het lekkerst zijn. Het originele Mongoolse schaap heeft recht en grof, ruw haar. De huid wordt gebruikt voor kleding en schoeisel en de wol eveneens voor kleding, maar ook voor kleden. De melk gebruikt men voor zure room en kaas. Het schaap is het symbool van nederigheid en zwakheid, omdat het zich heel stil houdt wanneer het geslacht wordt. Os: De Mongoolse naam voor os is “ükher”. De melk dat het dier geeft, schijnt de beste melk te zijn om in de thee te gebruiken en om room en kaas van te maken. Het vlees is ook populair onder de Mongolen. Van de huid wordt goed leer vervaardigd. De os is ook het enige geschikte dier dat voor een wagen gebruikt kan worden. Hoewel het niet het meest snelle vervoermiddel is, vinden de Mongolen het aangenaam zich op deze manier te verplaatsen. Normaal gesproken wordt een wagen door één os getrokken, maar de ossenwagen van Djenghis Khan werd door 80 witte ossen voort getrokken. De os is het symbool voor stoer, flink, struis, fors, maar soms staat het ook voor koppigheid. Yaks zijn populair in de koude regio’s van Mongolië en worden tevens als een soort os gezien. Kameel: de Mongoolse naam voor kameel is “temee”. De kameel heeft de hoogste rang in dit genoemde rijtje dieren. Het is het belangrijkste vee van de Mongolen die in de Gobiwoestijn wonen. De wol van een vrouwtjes kameel is een zeer goede natuurlijke bron voor textiel. Bovendien biedt het dier goede transportmogelijkheden. Een kameel kan meer dan 4 liter water in een keer opdrinken en een maand overleven zonder water te drinken. De kameel is het symbool van aanzien. Geit: De Mongoolse naam voor geit is “yamaa”. De geit wordt gezien als het minst belangrijke dier uit de veestapel. Maar het is bewezen dat de geit wel degelijk van waarde is. Kasjmier, een fijne wol, die onder de oppervacht van de geit ligt. Dit product is de fijnste en duurste natuurlijke vezelachtige stof. 1 Kilo ruwe kasjmier is ongeveer $ 60,- waard op de internationale markt. De fijnste kasjmier in de wereld, komt van geiten in het Ordos gebied in Binnen Mongolië. Behalve kasjmier, zijn geitenvlees en de huid ook prima producten. De geit staat symbool voor iets of iemand die niet serieus genomen wordt. Behalve de 5 eerder genoemde dieren, moet er nog een dier genoemd worden waar de Mongolen gek op zijn: Hond: in het Mongools “nokhoi”. Het is het enige dier dat niet tot de veestapel behoort, maar toch erg geliefd is bij de Mongolen. De Mongoolse herdershond is bekend om het feit dat een goede oppasser voor het vee en de eigendommen op het terrein is. De Mongolen trainen de honden ook voor de jacht. De grote leider Djenghis Khan had vele jachthonden en valken. De Mongolen beschouwen de honden niet alleen als huisdier. De hond is symbool voor loyaliteit. Ezels en varkens zijn niet geliefd bij de Mongolen. Ezels worden gezien als domme dieren en het varken is volgens hen een vies en gulzig dier. Katten zijn ook niet erg welkom, omdat ze niet zo loyaal zijn als honden. De fabel over alcohol Er was eens een Boeddhistische Lama die reisde in de steppe als een “badarch”, een heilige die zegen brengt bij nomadenfamilies in ruil voor voedsel en een slaapplaats. De zon ging al bijna onder en hij passeerde en ger met wat vee. Wanneer hij de ger naderde, kwam er een jonge vrouw naar buiten en groette hem. Ze was de enige levende ziel in het verlaten landschap. Toen de Lama haar om onderdak vroeg, zei zij dat het mogelijk was, maar onder een conditie. Hij kon kiezen uit drie mogelijkheden. Hij kon alcohol drinken, met haar naar bed gaan of een geit offeren. Het laatste is taboe voor lama’s, omdat alleen een sjamaan een geit mag offeren. Aangezien de drie keuzes die hij had hem allemaal in zonde zouden brengen, vond hij het erg moeilijk om een beslissing te nemen. Uiteindelijk besloot hij alcohol te drinken, dat was volgens hem het minst erg. Hij dronk de alcohol en terwijl hij dronken werd, bracht hij de geit om. Toen hij de volgende dag ontwaakte, lag hij met de vrouw des huizes in bed. Hij leerde een wijze les, alcohol drinken lijkt misschien een kleine zonde, maar het kan iemand rampzalige dingen laten doen, wanneer hij onder invloed is. De Mongoolse Gertent De Gertent is ongetwijfeld het bekendste nationale symbool van Mongolië. Tiara Tours biedt u de mogelijkheid om meer te weten te komen over het echte Mongolië en u heeft bij verschillende reizen door Mongolië een aantal overnachtingen in een authentieke Gertent. De Gertent is een grote witte vilten tent, die u in het gehele land tegenkomt, zelfs in het centrum van Ulaan Baatar kunt u er enkele aantreffen. In de arme buitenwijken van de hoofdstad Ulaan Baatar ziet u veel Gers op afgebakende stukjes grond staan, vaak in combinatie met een houten of stenen schuurtje. De meeste Mongolen wonen nog in Gertenten omdat hout en stenen met name op de steppen relatief schaars en duur zijn terwijl dierenhuiden in overvloed aanwezig zijn. De houten spanten, meubels, bedden en de houten toegangsdeur zijn altijd prachtig beschilderd. Gertenten zijn aangepast aan de leefwijze van de diverse volkeren die in Mongolië leven. Afhankelijk van de gewenste mobiliteit en rijkdom van de familie, wordt de Gertent op een houten, vilten of direct op de kale ondergrond gebouwd. Omdat nomaden in hun zoektocht naar water, voedsel en beter weer met name in de zomer honderden kilometers over de uitgestrekte steppen en door de Gobiwoestijn trekken, zijn de Gertenten zo gebouwd dat ze snel op en af te bouwen zijn. Zo kunnen de nomaden zelfs al binnen drie uur de Gertenten opzetten. In het westen van Mongolië bezitten Kazakken ook Gertenten. Deze gertenten zijn donkerder en groter dan de overige gertenten in Mongolië en worden daar Yurts genoemd. De Yurts van de Kazakken zijn vrijwel altijd van binnen bekleed met kleurrijke kleden en tapijten. De buitenkant van een Gertent bestaat over het algemeen uit canvas met een isolerende laag van vilt. Een kunstig beschilderde houten constructie zorgt ervoor dat de Gertent niet zal instorten. Deze constructie is zelfs bestand tegen de soms gure stormen die over Mongolië razen. Het vilt wordt in de herfst op een traditionele manier gemaakt. Meerdere lagen wol worden met water nat gemaakt, waarna deze een aantal keer door het gras worden gerold en wederom nat gemaakt worden. Dit alles zorgt ervoor dat er bruikbaar isolerend vilt ontstaat. De Gertent heeft vrijwel in heel Mongolië dezelfde indeling. De deuropening is bijvoorbeeld altijd op het zuiden gericht. Mongolen hebben ook veel rituelen en gebruiken ten aanzien van hun dagelijks bestaan en het leven in een Gertent. Mongolen zullen bijvoorbeeld nooit op de rijkelijk versierde deur kloppen maar men roept ‘Nokhoi Knor’ om te vragen of ze binnen mogen komen. Mannen lopen zodra ze een gertent binnenkomen naar links (westen) om bescherming te krijgen van de God van de lucht “Khoimor”. De vrouwen gaan rechtsom de Gertent in voor de gunsten van de bescherming van de Zonnegod. Verder is er in een Gertent een speciale plek voor gasten en een afzonderlijke plek in het achterste gedeelte voor de ouderen. In het achterste deel worden vaak de waardevolle bezittingen van de familie bewaard. Tevens is er in het achterste gedeelte een altaar dat versierd is met afbeeldingen van Buddha en familiefoto’s. In het mannengedeelte wordt de melkvoorraad opgeslagen terwijl in het vrouwengedeelte kookgerei en waterkannen te vinden zijn. Tegen de wanden zijn vaak een viertal rijk beschilderde bedden en kastjes geplaatst en in het midden staat een tafel met een paar kleine stoeltjes. In stedelijke gebieden heeft men elektriciteit in de Gers, terwijl men op het platteland nog gebruik maakt van kaarsen en yakboter-lampen. Over het algemeen staat er in het midden van de tent een kachel die zorgt voor warmte en tevens dient als kookgelegenheid. Indien er een toilet is, bevindt deze zich vrijwel altijd buiten de tent. Ook douches komen nauwelijks voor, maar als ze er zijn, bevinden ze zich in een ‘Khaluun us’. Letterlijk vertaald “warm water”, een soort badhuis voor als er meerdere families bij elkaar staan. Met name in de zomer dienen de rivieren en meren echter als de voornaamste wasgelegenheid. Wel en niet doen in een Gertent Wel doen:

• Groet iedereen wanneer u binnenkomt;
• Neem een slok of een hap van het gene dat aangeboden wordt, ook al smaakt het niet lekker;
• Houd de mouwen naar beneden. Wanneer u korte mouwen draagt, doe alsof u ze naar beneden rolt. En probeer niet de polsen te laten zien;
• Neem eten en drinken met de rechterhand aan (of met beide handen), met de linkerhand kan men de rechterarm ondersteunen;
• Neem alles met een open hand aan, met de palm naar boven gericht;
• Slaap met de voeten naar de deur gericht;
• Laat wapens buiten;
• Toon respect voor de honden en het andere vee van de familie. De hond zal u alleen gehoorzamen, wanneer zijn baas dat zegt. Mongolen houden honden niet als huisdier zoals wij dat doen.

Niet doen:

• Leun niet tegen de middelste pilaar in de Gertent;
• Fluister niet in de Gertent;
• Neem geen eten van de gezamenlijke schaal met de linker hand;
• Raak andermans hoofd niet aan.